Grčki scenario za rat s Turskom: Prvih 24 sata bila bi ključna

Grčka bi, u slučaju procjene da je napad Turske neposredan i neizbježan, mogla razmatrati mogućnost izvođenja preventivnih udara s ciljem da spriječi izbijanje dugotrajnog rata.

Otakvom hipotetičkom scenariju piše grčki portal Ta Nea, pozivajući se na vojne analitičare i izvore koje je konsultovao. Riječ je o konceptu aktivnog odvraćanja, koji podrazumijeva djelovanje protiv protivničkih vojnih kapaciteta prije nego što oni budu iskorišteni za napad.

Važno je naglasiti da se ne radi o zvanično objavljenom planu Grčke za napad na Tursku, već o jednom od mogućih operativnih scenarija.

Kada bi Grčka razmatrala preventivni udar?
Rasprava o toj mogućnosti intenzivirana je nakon što je načelnik Generalštaba nacionalne odbrane Grčke Dimitrios Hupis u decembru 2025. govorio o mogućnosti izvođenja „preventivnih udara strateškog karaktera na velikoj dubini“ u okviru novog pristupa odvraćanju.

Prema scenariju koji opisuje „Ta Nea“, takva odluka mogla bi biti donesena samo ako obavještajni podaci pokažu da je Turska praktično završila pripreme za napad.

Među pokazateljima bi se, između ostalog, mogli uzeti u obzir masovno premještanje turskih snaga, priprema desantnih brodova, povećavanje borbene gotovosti, kao i stavljanje dronova i balističkih raketa u stanje maksimalne pripravnosti.

Posebno bi bilo važno utvrditi da su turske snage dobile konačna operativna naređenja i da je počelo ukrcavanje marinaca.

Prva faza bila bi usmjerena na onesposobljavanje protivnika
U slučaju takve procjene, Grčka bi prema opisanom scenariju morala koordinirati rad svojih obavještajnih i vojnih struktura, uz korištenje savezničkih satelitskih podataka u realnom vremenu.

Prvi korak bio bi pokušaj „osljepljivanja“ protivničkih snaga. Grčki sistemi elektronskog ratovanja mogli bi ometati rad radara, komunikacija i sistema za navođenje dronova duž turske obale.

Istovremeno bi grčko ratno vazduhoplovstvo moglo koristiti avione Rafale i F-16 Viper za napade raketama velikog dometa, bez ulaska u turski vazdušni prostor.

Kao mogući ciljevi navode se vojne piste na aerodromima u Dalamanu, Balikesiru i Čigliju, čije bi onesposobljavanje otežalo djelovanje turskog ratnog vazduhoplovstva.

Grčke raketne jedinice na istočnim egejskim ostrvima mogle bi, prema istom scenariju, djelovati protiv turskih desantnih brodova dok se još nalaze u lukama.

Grčka bi istovremeno morala računati na turski odgovor

Vojni analitičari upozoravaju da nijedan preventivni udar ne bi mogao potpuno eliminisati protivničke vojne kapacitete. Zbog toga bi važan dio operacije bila odbrana od eventualnog turskog odgovora.

U tom slučaju Grčka bi se oslanjala na svoju protivraketnu i protivdronsku infrastrukturu. „Ta Nea“ posebno navodi radare SeaFire na novim grčkim fregatama klase Kimon, odnosno FDI/Belharra, u kombinaciji s kopnenim sistemima Patriot.

Njihova uloga bila bi presretanje raketa i dronova kojima bi Turska pokušala odgovoriti.

Cilj: spriječiti dugotrajan rat
Prema hipotetičkom scenariju, ključni cilj bio bi da se u prvih 24 sata ograniče sposobnosti Turske za izvođenje većih ofanzivnih operacija i spriječi prerastanje sukoba u dugotrajan rat iscrpljivanja.

Autori scenarija pretpostavljaju da bi tursko ratno vazduhoplovstvo i mornarica pretrpjeli značajne gubitke, ali „Ta Nea“ istovremeno naglašava da su to samo pretpostavljeni ishodi, a ne potvrđene procjene mogućeg rata.

U slučaju eskalacije očekivala bi se intervencija međunarodne zajednice, prvenstveno SAD-a, NATO-a i Evropske unije, s ciljem uspostavljanja prekida vatre.

Grčki portal zaključuje da opisani scenario predstavlja primjer koncepta aktivnog odvraćanja – ideje da se protivniku unaprijed ograniči sposobnost za izvođenje napada ako se procijeni da je sukob neposredan.